يوسف بيگ باباپور

87

فهرست توصيفى دست نوشتهاى كشاورزى و فلاحت دوره اسلامى ( فارسى )

پسر خود فاسوس ) Bassus ( كتابى در كشاورزى بنام گئوپونيكا Geoponika يا برزنامه در 12 جزء نوشته است . سرجيوس ( Sergius ) فرزند هلياى ( Elia ) رومى و قسطا بن لوقاى بعلبكى واسطاث ( Eustathius ) و ابوز كر يا يحيى بن عدى آن را بنام الفلاحه الروميه به عربى در آورند و نسخى از ترجمه عربى آن هست و در 1293 در قاهره بچاپ رسيده است . اسطاث آن را بسال 179 با همكارى بطريق پوليتيانوس ( politianus ) اسكندرانى براى يحيى بن خالد بر مكى ترجمه كرده بود ( نسخه شماره 1200 سباط ) گويا سرجيوس همان باشد كه دوست آگاثياس ( Agathias ) مورخ يونانى بوده است . اين كتاب را هم به فارسى در آورده اند و از فارسى هم به عربى در آمده و نام « ورزنامه / كتاب الزرع » گرفته است . در اين نسخه فارسى ما بابهاى 11 و 18 و 80 و چند باب ديگر بى شماره آمده است آغاز كتاب : هو . بسمله . از كتاب فلاحت مسمى بكشاورز نامه كه حكيم قسيطوس بن اسكوراسيكه عالم روم آنكه او را فيلسوف روم خوانند در آنچه وصف كرده است از ان چيزها كه كشاورزان و ديگر مردم را از دانستن آن چاره نيست . . . و آن مشتملست بر ابواب مختلفه از جمله آن ابواب باب يازدهم در آنچه كشاورز را چه حيلت بايد گردد تا آن نبات را كه آن را برمى روس گويند رومى و بپارسى خسك از همه كشتها دور كنند . انجام كتاب : باب در آنچه صاحب حاجت بدان استعانت كند . . . روا سازد انشاء الله تعالى وحده العزيز و السلام على من اتبع الهدى . [ دانشكده حقوق تهران 171 ؛ مجله دانشكده ادبيات تهران س 5 ش 1 و 2 ص 209 - 214 تاريخ 1336 ؛ ] 137 . تهران ؛ دانشكده حقوق ؛ شماره نسخه : 7 / 46 - ج آغاز نسخه : هو . بسمله . از كتاب فلاحت مسمى بكشاورز نامه كه حكيم قسيطوس بن اسكوراسيكه عالم روم آنكه او را فيلسوف روم خوانند در آنچه وصف كرده است از ان چيزها كه كشاورزان و ديگر مردم را از دانستن آن چاره نيست . . . و آن مشتملست بر ابواب مختلفه از جمله آن ابواب باب يازدهم در آنچه كشاورز را چه حيلت بايد گردد تا آن نبات را كه آن را برمى روس گويند رومى و بپارسى خسك از همه كشتها دور كنند . ؛ انجام نسخه : باب در آنچه صاحب حاجت بدان استعانت كند . . . روا سازد انشاء الله تعالى وحده العزيز و السلام على من اتبع الهدى كاتب : بدون كاتب ، تا : ، جا : ؛ شماره هفتم